Τί είναι τα Κονδυλώματα Πρωκτού (HPV);

Τα κονδυλώματα είναι μικρά ογκίδια, που μοιάζουν με φακές ή κουνουπιδάκια, και εμφανίζονται στην περιοχή των γεννητικών οργάνων και του πρωκτού. Τα κονδυλώματα προκαλούνται από μόλυνση με τον ιό των ανθρωπίνων κονδυλωμάτων (HPV).

Ο HPV είναι ένας πολύ συχνός ιός που μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο. Η μετάδοση αυτή πάρα πολύ συχνά γίνεται με τη σεξουαλική επαφή ή άμεσα με το άγγιγμα. 70% των γυναικών και 24% των straight ανδρών έχουν τον ιό στον πρωκτό. 60% των ομοφυλόφιλων και 90% των ομοφυλόφιλων οροθετικών είναι μολυσμένοι στον πρωκτό με τον ιό των ανθρωπίνων κονδυλωμάτων.

Κονδυλώματα Πρωκτού (HPV) – Αίτια & Παράγοντες Κινδύνου

Οι πολλαπλοί ερωτικοί σύντροφοι, η πρωκτική επαφή, η μη χρήση προφυλακτικού, τα σεξουαλικά παιχνίδια, η χρήση douche, το κάπνισμα, τα χάδια στον πρωκτό, η χρήση αλοιφών με κορτιζόνη και η ανοσοκαταστολή αυξάνουν την πιθανότητα μόλυνσης του πρωκτού από τον HPV.

Κονδυλώματα Πρωκτού (HPV) – Συμπτώματα

Τα κονδυλώματα πρωκτού συχνά γίνονται αντιληπτά από τον ασθενή σαν μικρά ψηλαφητά μορφώματα ή προκαλούν φαγούρα. Μπορεί να βρίσκονται τα κονδυλώματα σε αρχικό στάδιο. Σπάνια εκκρίνουν υγρά. Μπορεί να πάρουν μεγάλη έκταση και να εμφανισθούν σαν μεγάλες ανώμαλες επιφάνειες. Οι προκαρκινωματώδεις δυσπλασίες δεν προκαλούν κανένα σύμπτωμα και κανείς δεν μπορεί να τις ψηλαφήσει με το χέρι επειδή είναι μαλακές και επίπεδες.

Αυτές ανευρίσκονται μόνο με την πρωκτοσκόπηση υψηλής ευκρίνειας. Αυτή η εξέταση πρέπει να γίνεται σε όλες τις ομάδες υψηλού κινδύνου που αναφέρονται παραπάνω. Άλλοι τρόποι για την διάγνωση των δυσπλασιών είναι η κυτταρολογική εξέταση πρωκτού από την οποία δυστυχώς διαφεύγει ένα σημαντικό ποσοστό περιπτώσεων και το HPV τεστ. Οι δυσπλασίες εξελίσσονται σε καρκίνο του πρωκτού σε ένα ποσοστό 15%.

Κονδυλώματα Πρωκτού (HPV) – Διάγνωση με Πρωκτοσκόπηση

Ο HPV εκτός από κονδυλώματα προκαλεί δυσπλασίες (προκαρκινωματώδεις καταστάσεις) και καρκίνο στα γεννητικά όργανα της γυναίκας, στο πέος, στον πρωκτό, στο στόμα και στις αμυγδαλές. Υπάρχουν περίπου 40 τύποι του ιού HPV. Στον πρωκτό ορισμένοι τύποι προκαλούν κονδυλώματα, ενώ άλλοι προκαλούν δυσπλασίες και καρκίνο. Τα κονδυλώματα στον πρωκτό δεν περιορίζονται μόνο στο εξωτερικό δέρμα αλλά εντοπίζονται και μέσα στον πρωκτό. Εντός του πρωκτού, ο HPV μολύνει μόνο τα κύτταρα του δέρματος, αλλά δεν μολύνει τα κύτταρα του εντέρου. Για τον λόγο αυτό δεν επεκτείνεται σε απόσταση πάνω από 5-7 cm από το δέρμα του πρωκτού.

Εάν κάποιος έχει εμφανή κονδυλώματα στο εξωτερικό δέρμα, πρέπει να εξετασθεί και εσωτερικά με πρωκτοσκόπηση και τοποθέτησή οξικού οξέος. Τα κονδυλώματα διαγιγνώσκονται εύκολα με το μάτι και την πρωκτοσκόπηση.

Πάντως όλα τα εξογκώματα στο δερμα γυρω από τον πρωκτό δεν ειναι κονδυλώματα και δεν πρεπει να προκαλούν ανησυχία. Συχνά προκειται για αιμορροιδες, δερματικά ράκη, θρόμβους, φαγέσορες (κύστη γεμάτη σμηγμα) ή μολυσματική τερμινθο (σεξουαλικά μεταδιδμόμενο νόσημα). Η χρήση οξικού οξέος βοηθά πολυ στην διάκριση των HPV αλλοιώσεων από τις υπόλοιπες.

Οι δυσπλασίες που μπορεί να οδηγήσουν σε καρκίνο δεν φαίνονται με το μάτι, αλλά μόνο με την χρήση οξικού οξέος και τη μεγέθυνση (πρωκτοσκόπηση υψηλής ευκρίνειας- high resolution anoscopy). Οι δυσπλασίες ειναι συχνότερες σε ανοσοκαταστολή, στους οροθετικούς και στις γυναικες με δυσπλασία στον ράχηλο της μήτρας. Η κολονοσκόπηση δεν μπορεί να βοηθήσει στη διάγνωση των κονδυλωμάτων και των δυσπλασιών του πρωκτού επειδή ο HPV μολύνει μονο τα πλακώδη κύτταρα του δερματος και ποτέ τα κυνινδρικά του εντέρου.

Θέλετε ραντεβού με τον γιατρό ή δεύτερη γνώμη;

Κονδυλώματα Πρωκτού & Πρόληψη: Η σημασία του εμβολίου κατά του HPV

Ένα πολύ σημαντικό θέμα είναι ο εμβολιασμός για την πρόληψη της μόλυνσης με τον HPV. Ο εμβολιασμός γίνεται με 9δυναμο εμβόλιο για εννέα τύπους HPV που περιλαμβάνει περίπου το 95% όλων των μολύνσεων. Στους τύπους αυτούς περιλαμβάνονται οι συχνοί μολυσματικοί τύποι και αυτοί που προκαλούν καρκίνο . Ο εμβολιασμός προλαβαίνει την εμφάνιση των καρκίνων του πρωκτού, του τραχήλου της μήτρας και του στόματος.

Στο εξωτερικό και στα αναπτυγμένα κράτη ο εμβολιασμός έχει καθιερωθεί σε άνδρες και σε γυναίκες μέχρι τα 26 χρόνια και μέχρι τα 45 χρόνια στους ομοφυλόφιλους και τους οροθετικούς. Ο εμβολιασμός δεν είναι μόνο προληπτικός αλλά επιπλέον θεραπεύει την υπάρχουσα μόλυνση με τον HPV (κονδυλώματα πρωκτού, δυσπλασίες πρωκτού) ενισχύοντας πολύ σημαντικά την χυμική ανοσία του οργανισμού πέραν της επιτόπιου κυτταρικής ανοσίας που προκαλεί η μόλυνση με τον HPV.

Κονδυλώματα Πρωκτού (HPV): Άμεση Θεραπεία – Οριστική Αφαίρεση Κονδυλωμάτων Με Laser

Τα μικρά κονδυλώματα του πρωκτού αντιμετωπίζονται με φαρμακευτικές αλοιφές ή κρυοθεραπεία. Το ίδιο ισχύει και για τα κονδυλώματα που εμφανίζουν εκτεταμένη διασπορά στο περιπρωκτικό δέρμα όπου εκεί χρησιμοποιείται και το laser – CO2 που είναι ατραυματικό. Τα εσωτερικά κονδυλώματα του αυλού του πρωκτού αντιμετωπίζονται μόνο με αφαίρεση ή καυτηριασμό τη στιγμή που διενεργείται και η πρωκτοσκόπηση.

Σε κάθε περίπτωση καυτηριασμού ή χρήσης laser πρέπει να υπάρχει απαγωγή καπνού γιατί υπάρχει κίνδυνος ο θεράπων γιατρός να πάθει καρκίνο στον φάρυγγα από εισπνοή σωματιδίων του ιού. Τα ενδοπρωκτικά κονδυλώματα αιμορραγούν εάν αντιμετωπισθούν με laser. Oι δυσπλασίες του πρωτού αντιμετωπίζονται αποτελεσματικά μόνο με καυτηριασμό.

Στο 95% των περιπτώσεων η αφαίρεση γίνεται ταυτόχρονα με την διάγνωση, στο ιατρείο. Πολύ συχνά, τα κονδυλώματα και οι δυσπλασίες επανεμφανίζονται μετά από οποιαδήποτε θεραπεία. Ο επανέλεγχος μετά από 5-6 εβδομάδες είναι απαραίτητος. Σε κάθε περίπτωση πρέπει να αποφεύγουμε την τοποθέτηση αλοιφών κορτιζόνης γιατί αποδυναμώνεται το ανοσοποιητικό σύστημα και έτσι ενεργοποιείται ο HPV.

Κονδυλώματα Πρωκτού (HPV): Συχνές Ερωτήσεις

Πώς γίνεται μετάδοση HPV σε άνδρες και γυναίκες;

O HPV μεταδίδεται στον πρωκτό με την άμεση σεξουαλική επαφή, με διάφορα αντικείμενα αλλά και με το άγγιγμα του χεριού στα γεννητικά όργανα. Η χρήση προφυλακτικού είναι απαραίτητη αλλά δεν προφυλάσσει απόλυτα από την εμφάνιση των κονδυλωμάτων του πρωκτού. Η μόλυνση με τον HPV, τα κονδυλώματα στον πρωκτό, οι δυσπλασίες του πρωκτού και ο καρκίνος πρωκτού είναι πιο συχνά σε άνδρες και γυναίκες που στο παρελθόν έχουν έρθει σε επαφή με πολλούς συντρόφους ή έχουν σεξουαλικές επαφές στον πρωκτό. Επίσης οι παθήσεις αυτές είναι συχνότερες σε γυναίκες με δυσπλασίες ή καρκίνο των εξωτερικών γεννητικών οργάνων.

Το μειωμένο ανοσοποιητικό είναι ένας σημαντικός παράγοντας κινδύνου για κονδυλώματα πρωκτού. Μειωμένο ανοσοποιητικό έχουμε σε μόλυνση από τον ιό HIV ή σε μακροχρόνια θεραπεία με κορτιζόνη ή άλλα φάρμακα που μειώνουν την αντίδραση του οργανισμού. Αυτή η θεραπεία χορηγείται πχ σε μεταμοσχεύσεις, σε αυτοάνοσα νοσήματα ή σε φλεγμονώδεις παθήσεις του εντέρου. Το κάπνισμα είναι ένας επιβαρυντικός παράγοντας για την εμφάνιση των κονδυλωμάτων πρωκτού, την επανεμφάνιση τους και την εξέλιξη της HPV μόλυνσης σε καρκίνο. Η συχνότητα του καρκίνου του πρωκτού στους ομοφυλόφιλους είναι παρόμοια με τη συχνότητα του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας πριν την εισαγωγή του test-pap.

Τί προκαλεί ο ιός HPV στον πρωκτό;

Ο ιός HPV εντοπίζεται συχνά στον πρωκτό χωρίς να γίνεται αντιληπτός με συμπτώματα. Οι καλοήθεις υπότυποι προκαλούν τα κονδυλώματα που εμφανίζονται σαν εξογκώματα με τη μορφή κουνουπιδιού. Άλλοι υπότυποι προκαλούν επίπεδες προκαρκινικές αλλοιώσεις, χαμηλόβαθμες-ακίνδυνες (LGAIN) και υψηλόβαθμες (HGAIN) που μπορεί να εξελιχθούν σε πρωκτικό καρκίνο σε ένα ποσοστό 9-15 % μέσα σε 3-5 χρόνια.

Ποια είναι η ιδανική ηλικία εμβολιασμού για τον ιό HPV;

Ο εμβολιασμός πρέπει να γίνεται σε ηλικία μεταξύ 12-26 ετών, όμως η μεγαλύτερη ηλικία δεν αποτελεί αντένδειξη. Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων σημειώνει τα οφέλη του εμβολίου και στον πληθυσμό ηλικίας άνω των 26 ετών και ειδικά στις ομάδες υψηλού κινδύνου (ομοφυλόφιλοι, ανοσοκατεσταλμένοι, οροθετικοί κλπ.).

Είναι ασφαλές και επαρκώς ελεγμένο το εμβόλιο για τον HPV;

Τα εμβόλια για τον ιό HPV, όπως και κάθε άλλο εμβόλιο έχουν δοκιμαστεί πειραματικά και οι παρενέργειες τους έχουν καταγραφεί και αξιολογούνται καθημερινά. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας και ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων διαβεβαιώνουν ότι τα εμβόλια για τον HPV είναι ασφαλή.

Μπορεί ο ιός HPV να μολύνει το έντερο;

Ο ιός HPV μολύνει μόνο τα κύτταρα του δέρματος και όχι αυτά του εντέρου. Τα κύτταρα του δέρματος φθάνουν σε απόσταση το πολύ 5 – 7 χιλιοστά από την είσοδο του πρωκτού. Δεν χρειάζεται βαθύτερος έλεγχος του εντέρου για μόλυνση από τον ιό HPV.

Είναι συχνή η μόλυνση του πρωκτού με τον HPV στους ομοφυλόφιλους;

Η μόλυνση στον πρωκτό στους ομοφυλόφιλους φθάνει το 60%. Όταν μάλιστα συνυπάρχει μόλυνση με τον ιό HIV, τότε η συχνότητα μόλυνσης από τον HPV φθάνει μέχρι και το 90%.

Σε ποιους πρέπει να διενεργείται η πρωκτοσκόπηση υψηλής ευκρίνειας;

Ο έλεγχος με την πρωκτοσκόπηση υψηλής ευκρίνειας γίνεται σε κάθε ασθενή με υποψία μόλυνσης από τον ιό HPV και υψηλό κίνδυνο δυσπλασίας. Πρωκτοσκόπηση υψηλής ευκρίνειας πρέπει να γίνει εάν η κυτταρολογική εξέταση έχει ύποπτα ευρήματα. Η πρωκτοσκόπηση πρέπει να επαναλαμβάνεται για τον καυτηριασμό των δυσπλαστικών αλλοιώσεων που εντοπίστηκαν.

Θέλετε ραντεβού με τον γιατρό ή δεύτερη γνώμη;

Άρθρα σχετικά με Κονδυλώματα Πρωκτού (HPV)

Σχετικά Video

Ανακοινώσεις – Δημοσιεύσεις σχετικά με Κονδυλώματα & Πρόληψη Καρκίνου Πρωκτού

Χειρουργός Πρωκτολόγος Απόστολος Σταματιάδης


Ο Χειρουργός Πρωκτολόγος Απόστολος Σταματιάδης είναι ιδρυτής του “ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΟΥ ΙΑΤΡΕΙΟΥ ΠΡΩΚΤΟΥ”, του αρτιότερου πρωκτολογικού ιατρείο της ΝΑ Ευρώπης, με υψηλής ποιότητας υπηρεσίες για τη διάγνωση και θεραπεία των παθήσεων του πρωκτού.